“Con ngồi học một chút là đứng dậy.”
“Nhắc xong quay qua là quên.”
“Làm bài chưa xong đã bị thứ khác thu hút.”
Đây là tình trạng rất nhiều phụ huynh có con ADHD gặp phải. Không ít cha mẹ cho rằng trẻ lười, không cố gắng hoặc cố tình chống đối. Tuy nhiên, với trẻ ADHD, việc duy trì sự tập trung thật sự là một khó khăn liên quan đến đặc điểm phát triển thần kinh của trẻ. Vì vậy, cách dạy trẻ ADHD tập trung không nằm ở việc ép trẻ ngồi yên thật lâu, mà là tìm được phương pháp phù hợp với khả năng của con.
1. Vì sao trẻ ADHD khó tập trung?
ADHD là rối loạn tăng động giảm chú ý, ảnh hưởng đến khả năng duy trì sự chú ý, kiểm soát hành vi và cảm xúc.
Trẻ ADHD thường:
- Dễ bị phân tâm bởi môi trường xung quanh
- Khó tập trung lâu với một hoạt động
- Hay bỏ dở giữa chừng
- Dễ chuyển từ việc này sang việc khác
- Khó ngồi yên lâu
Điều này không có nghĩa trẻ không thông minh. Thực tế, nhiều trẻ ADHD rất nhanh nhạy và sáng tạo, nhưng não bộ của trẻ gặp khó khăn trong việc duy trì sự chú ý theo cách thông thường.
2. Cách dạy trẻ ADHD tập trung hiệu quả
Giảm bớt kích thích xung quanh
Một môi trường quá nhiều âm thanh hoặc đồ vật sẽ khiến trẻ càng dễ mất tập trung.
Để có cách dạy trẻ ADHD tập trung, khi học phụ huynh nên:
- Tắt TV hoặc thiết bị gây tiếng ồn
- Sắp xếp góc học tập gọn gàng
- Hạn chế đồ chơi trên bàn
- Chỉ để những vật dụng cần thiết
Môi trường đơn giản sẽ giúp trẻ tập trung tốt hơn.
Chia nhỏ nhiệm vụ
Nhiều phụ huynh yêu cầu trẻ học liên tục trong thời gian dài. Điều này dễ khiến trẻ ADHD cảm thấy quá tải.
Thay vì nói:
“Con ngồi học 30 phút đi.”
Hãy thử chia nhỏ:
- Học 10 phút
- Nghỉ ngắn 2 phút
- Tiếp tục phần tiếp theo
Việc chia nhỏ hoạt động sẽ giúp trẻ dễ hợp tác hơn.
Dùng hướng dẫn ngắn gọn
Trẻ ADHD thường khó ghi nhớ các câu hướng dẫn dài.
Ví dụ, thay vì nói:
“Con lấy tập ra rồi làm bài số 1, sau đó tô màu.”
Hãy chia thành từng bước:
- “Con lấy tập ra nhé.”
- “Giờ làm bài số 1.”
Cách nói ngắn gọn giúp trẻ dễ theo dõi hơn.
Tăng hứng thú khi học
Nhiều trẻ ADHD tập trung rất tốt khi hoạt động khiến trẻ thích thú.
Phụ huynh có thể:
- Học qua trò chơi
- Dùng hình ảnh trực quan
- Kết hợp vận động nhẹ
- Thay đổi hoạt động linh hoạt
Khi trẻ có hứng thú, khả năng tập trung cũng cải thiện rõ rệt.
Khen ngợi đúng lúc
Trẻ ADHD thường bị nhắc nhở nhiều hơn được công nhận. Điều này dễ khiến trẻ mất tự tin.
Phụ huynh nên ghi nhận cả những tiến bộ nhỏ như:
- “Hôm nay con tập trung tốt hơn rồi.”
- “Con cố gắng rất tốt đó.”
Những lời động viên đúng lúc sẽ giúp trẻ có thêm động lực.
Xen kẽ vận động
Bắt trẻ ADHD ngồi yên quá lâu thường phản tác dụng.
Phụ huynh có thể áp dụng cách dạy trẻ ADHD tập trung:
- Đi lại nhẹ giữa giờ
- Vận động ngắn
- Chơi hoạt động cần di chuyển
Điều này giúp trẻ giải phóng năng lượng và dễ tập trung trở lại hơn.
3. Những điều phụ huynh nên tránh khi muốn có cách dạy trẻ ADHD tập trung
- La mắng liên tục khi trẻ mất tập trung
- So sánh trẻ với người khác
- Kỳ vọng trẻ thay đổi quá nhanh
Trẻ ADHD không cố tình gây khó khăn. Điều trẻ cần nhiều hơn là sự kiên nhẫn và đồng hành đúng cách.
4. Vai trò của can thiệp sớm
Nếu trẻ gặp khó khăn rõ rệt trong việc tập trung, học tập hoặc kiểm soát hành vi, phụ huynh nên đưa trẻ đi đánh giá sớm.
Việc hỗ trợ phù hợp có thể giúp trẻ:
- Tăng khả năng chú ý
- Cải thiện kỹ năng học tập
- Điều chỉnh cảm xúc tốt hơn
- Tăng kỹ năng xã hội
Quan trọng nhất, trẻ sẽ cảm thấy mình được hiểu thay vì liên tục bị trách phạt.
5. Đồng hành cùng trẻ ADHD bằng sự thấu hiểu
Không có phương pháp nào giúp trẻ ADHD thay đổi chỉ sau vài ngày. Điều trẻ cần là một người lớn đủ kiên nhẫn để hiểu cách con đang cố gắng mỗi ngày. Mỗi bước tiến nhỏ hôm nay đều có thể trở thành nền tảng quan trọng cho sự phát triển lâu dài sau này.
Nếu bạn đang lo lắng vì con khó tập trung, dễ mất chú ý hoặc gặp khó khăn trong học tập và tương tác, Hoàng Đức luôn sẵn sàng đồng hành cùng phụ huynh trên hành trình hiểu và hỗ trợ trẻ đúng cách.
